Hizkuntza maingua

Inkesta soziolinguistikoek neurtzen dute zenbat diren elebidunak. Hots, zenbatek dakiten euskara. Besterik da, ordea, euskara dakiten horietatik zenbatek daukaten zinezko erraztasuna euskaraz mintzatzeko. Joxe Manuel Odriozolak dioen gisan, azken urteetako hezkuntza sistemak sortu dituenak dira erdaldun elebidunak, baina ez euskaldunak. Erran nahi baita, derrigorrezko hezkuntza bukatzen duten ikasle anitz, funtsean, ez direla euskaldunak ateratzen. Ikastolatik […]

Nire herriko euskara taldea

Taldea da helburu bat izatea elkarrekin. Elkarrengana. Elkarrentzat. Taldea egitea da bileretarako puntuala izatea, hizketan goxo jakitea, entzutea eta isiltzea. Zailena igual hori: behar denean isiltzen jakitea. Taldean lan batzuk etxera eraman behar dira: kezka batzuk, testu batzuk, dei batzuk. Taldean jakin behar da helburuekin bat egiten: enpresaria bahituta egon eta lazo urdina edo berdea eramaten zuen […]

Neurrigintza

Hizkuntzen mapa osatzerakoan, gaur egun neurgailu jakin hauek gailentzen dira: erabileraren kale-neurketak eta hezkuntza-ereduen ehunekoak. Halakoek ikusgarri egiten dituzte hizkuntza-gertaera zenbait. Trazu horien berri izatea garrantzitsua da, jakina. Esku-hartzeak ere neurketei erantzuteko egin ohi dira (eremu jakin batean erabilera sustatzeko ekimenak, D ereduko matrikulek gora egiteko ekimenak…).  Neurgailuetariko bat aztertu dute Euskal Herrian Euskarazek eta […]

Gertatzen ari da, bai

Aurrenekoz ikusi nuenean ez nion bestelako garrantzirik eman: zurekin gehiago gara. Txatxugarreneko publizitate kanpaina bat. Egia zen gainera, tarteka Euskadi Irratia eta EITB Irratia (“La RRRadiooo”) entzuten ditut errepidean kamioi artean noala, eta ni ere zenbatzen banaute une horietan, ez da dudarik bat gehiago daukatela “entzuleen komunitatean” U Muvriniren Curagiu entzuten noanean baino. Hurrena, espaloi […]

Pertsona helburu

“Ama, zergatik dago beti Doraemon Etb3n? Clan eta “Disney Aintzane” ez ditut ulertzen, eta Doraemonekin aspertu egiten naiz. Denak ditut ikusita dagoeneko!” Amak ez daki zer erantzun. Herri honetako agintariek bultzatzen dute gure umeek telebista gaztelaniaz ikustea, etengabe euskarazko marrazki bizidunak errepikatuz eta inoiz baino eskaintza urriagoa eginez. “Lasai, pitxin, laster ulertuko dituzu gaztelaniazko beste […]

Ez gaituzte ezagutzen

erdaldunek ez gaituzte ezagutzen gure hizkuntzan, eta hizkuntza arrotzean haiek ezin gu egiaz ezagutu, eta ezagutzen ez dena, nola maite? guk ezagutzen ditugu heurak heuren hizkuntzan eta erakutsi diegu nola ditugun rnaite, haiek bezain ondo, haien erdara guztiok ikasiz. luza gabe ikusiko dute hori eta erdaldunok ere maitatuko gaituzte; maitatuko dute hemengo euskara, maite badugu […]

Katalunia eta Aran: hizkuntzen auzia abenduaren 21eko hauteskundeetako hautagaitza independentisten egitarauetan

Espainiako Gobernuak Generalitateko presidentetza usurpatu, Parlamentua desegin eta, segituan, bozetara deituta, arrapaladan moldatu behar izan dituzte indar independentistek euren egitarauak. Hauteskundeetatik sortutako Parlamentuak berebiziko garrantzia duten auzien inguruan erabaki beharko duenez, itzalpean geratu dira beste gai batzuk, tartean hizkuntzena. Hala ere, hautagaitza batzuek estatu berria eraikitze-prozesuari ekiteko agindua berretsi nahi duten heinean, are garrantzitsuagoa da […]

Independentzia aldarrikapena

Ezinezkoa zen Euskararen Parlamentu honetatik ez egitea erreferentzia azkenaldian albistegiak betetzen dituen beste Parlament(u) horri. Aho bete hortz, behin eta berriz ikusi izan dugu Kataluniako Gobernua eta herria aurre hartzen eta iskin egiten Espainiako erregimen (post)frankistaren irudimen faltari, urrats urriko politika dorpeari. Baina Katalunian garatutako politika-hizkuntzarekin batera, aipagarria da garatu duten hizkuntza-politika ere; eta zabalago, […]

Ohar batzuk Hizkuntza Eskubideak Bermatzeko Donostiako Protokoloaren printzipioei buruz

Euskararen Gizarte Erakundeen Kontseiluak eta Donostia 2016 Fundazioak sustaturik, nazioarteko gizarte zibileko sei erakunderen gidaritzapean taxututako Hizkuntza Eskubideak Bermatzeko Protokoloa aurkeztu zuten 2016ko abenduaren 17an. Euskal Herriko eta nazioarteko hainbat erakunderen atxikimendua jaso du Protokoloak. 1996ko ekainaren 8an Bartzelonan onetsitako Hizkuntza Eskubideen Adierazpen Unibertsalaren segida da Protokoloa, eta Adierazpenean aldarrikatutako eskubideak egikaritzeko 185 neurri zehazten […]

5a txerri gantxoarekin

Aurten ezagutu ditugu Zarauzko euskararen kale erabileraren datuak ere. Herritarren erdiak erabiltzen du kalean euskara. %50aren bueltan. Aurreko neurketek emandako emaitzetatik ez da desberdintasun handirik sumatu. Batzuk konforme dira erabilera mantentzea lortu dugulako. Emaitza beti izan daiteke okerragoa, bistan da. Beste batzuk ez daude hain gustura. Erabilera hobetu zitekeelako, ahaleginak eginagatik ez dugulako pausu bat aurrera […]